Halve dag stadstour: Eindhoven

Duur: ~4 uur
Beste tijd: Elke dag; zaterdag markt op de Markt
Vervoer: Te voet

De Lichttoren — de oorspronkelijke lichttoren van Philips, nu het symbool van Eindhoven

Overzicht

Eindhoven is de designhoofdstad van Nederland — thuisbasis van Philips, de Dutch Design Week (het grootste designevenement van Noord-Europa) en een bloeiende creatieve scene. Anders dan de meeste Nederlandse steden heeft Eindhoven vrijwel geen middeleeuws erfgoed: zwaar gebombardeerd in de Tweede Wereldoorlog en helemaal opnieuw opgebouwd, omarmde Eindhoven zijn industriële en designidentiteit. Het resultaat is een energieke, vooruitkijkende stad met uitstekende hedendaagse cultuur.

Route

1. Strijp-S (1 uur)

Begin bij Strijp-S, het voormalige Philips-fabriekcomplex aan de westkant van het centrum. Philips produceerde hier decennialang radio’s, televisies en gloeilampen. Nu herbergen de rode bakstenen industriehallen designstudio’s, galeries, start-ups, cafés en muziekzalen. Loop door het Klokgebouw en verken de open binnenplaatsen. De schaal van het complex — hele stadsblokken — zegt alles over Eindhovens industrieel verleden.

De Dutch Design Week vindt hier elke oktober plaats en trekt 350.000 bezoekers.

2. Van Abbemuseum (1,5 uur)

Loop naar het stadscentrum naar het Van Abbemuseum, een van de toonaangevende musea voor hedendaagse kunst in Europa. Opgericht in 1936, met een uitzonderlijke collectie moderne en hedendaagse kunst, waaronder belangrijke werken van El Lissitzky, Picasso, Joseph Beuys en Marlene Dumas. Het originele gebouw uit 1936 van A.J. Kropholler werd in 2003 ingrijpend uitgebreid door Abel Cahen, wat een opvallend samenspel van oud en nieuw creëert.

3. Wilhelminaplein & stadscentrum (20 minuten)

Loop door het Wilhelminaplein, het centrale plein van Eindhoven met de markante Blob- en Bubble-winkelgebouwen (ontworpen door Massimiliano Fuksas). Deze speelse, organisch gevormde gebouwen zijn kenmerkend voor Eindhovens weigering om conventioneel te bouwen. Lunch op een van de restaurants op het plein.

4. Philips Museum (1 uur)

Eindig bij het Philips Museum in het oorspronkelijke fabrieksgebouw van het bedrijf uit 1891 — waar Gerard Philips begon met het maken van gloeilampen. De collectie volgt Philips’ reis van een kleine gloeilampenfabriek naar een wereldwijd elektronicabedrijf, met originele producten uit elk decennium: vroege radio’s, televisies, elektrische scheerapparaten, medische apparatuur en de Philips Compact Cassette. Boeiend en nostalgisch voor iedereen die opgroeide met consumentenelektronica.

Het museum is een gemakkelijke wandeling van 10 minuten vanuit het Van Abbemuseum.

Praktische informatie

Bereikbaarheid

Directe intercity’s vanuit Amsterdam (1u20min), Utrecht (50 min) en Den Haag (1u30min). Eindhoven Airport heeft budgetvluchten naar vele Europese bestemmingen.

Geschiedenis & Weetjes

• Van dorp naar stad in 60 jaar. In 1900 was Eindhoven een kleine marktplaats van 4.000 mensen. Gerard Philips bouwde hier in 1891 een gloeilampenfabriek omdat grond en arbeid goedkoop waren. Tegen 1960 was de bevolking gegroeid tot 170.000 — volledig gedreven door Philips. Het bedrijf bouwde woningen, scholen, ziekenhuizen, sportfaciliteiten en een radioomroep voor zijn werknemers.
• Philips-uitvindingen. Vanuit Eindhoven pionierde Philips de compact cassette (1963), de LaserDisc (1972), de compact disc met Sony (1982) en de dvd met Sony (1995). De speelduur van de cd — 74 minuten — werd bepaald zodat Beethovens Negende Symfonie er zonder onderbreking op paste.
• Dutch Design Week. Eindhoven organiseert elk oktober het grootste designevenement van Noord-Europa: meer dan 2.600 ontwerpers exposeren op locaties door de hele stad, waaronder het Strijp-S complex. Meer dan 350.000 bezoekers komen in 9 dagen.
• Strijp-S: de Verboden Stad. Tijdens de hoogtijdagen van Philips was Strijp-S een gesloten industriecomplex — Eindhovenaren noemden het de “Verboden Stad” omdat gewone mensen er niet mochten komen. Philips maakte er van alles: van radio’s tot röntgenapparaten. Het complex werd in de jaren 90 verlaten en wordt sinds 2010 geleidelijk omgevormd tot creatief district.
• DAF en de Variomatic. Eindhoven was ook de thuisbasis van DAF-automobielen, dat in 1958 de Variomatic uitvond — ‘s werelds eerste continu variabele transmissie (CVT). CVT wordt nu gebruikt in miljoenen auto’s en scooters wereldwijd. DAF’s personenwagendivisie werd uiteindelijk gekocht door Volvo.
• Het Van Abbemuseum. Opgericht in 1936, was het een van de eerste musea in Nederland die abstracte en avant-gardekunst verzamelden. De directeur Wim Beeren veroorzaakte in de jaren 70 opschudding door Marcel Duchamps urinoir (Fontein) als groot kunstwerk te tentoonstellen.
• Eindhoven en PSV. PSV Eindhoven werd in 1913 opgericht door Philips als sportclub voor fabrieksarbeiders — PSV staat voor Philips Sport Vereniging. Philips was eigenaar van de club tot 1999. PSV won 24 keer de Nederlandse competitie en de Europacup in 1988.